01

Welke risico’s verdienen sectorspecifieke aandacht?

Veel tillen en dragen, werken op lage hoogte, bukken, knielen en hurken kunnen fysieke overbelasting veroorzaken. Contact met jonge kinderen brengt blootstelling aan virussen en andere biologische agentia mee. Werkdruk, personeelskrapte, emotionele belasting en ongewenst gedrag van ouders of collega’s vallen onder psychosociale arbeidsbelasting.

De risico’s verschillen tussen babyopvang, peutergroepen, bso, keuken, kantoor en vervoer. Deel-RI&E’s per locatie of werksoort maken zichtbaar waar generiek beleid niet voldoende is.

02

Medewerkers actief raadplegen

Sinds 1 juli 2026 moeten werkgevers medewerkers actief raadplegen over onder meer de RI&E en het plan van aanpak, de organisatie van BHV, deskundige bijstand en voorlichting over arbeidsrisico’s. Dit geldt ook voor organisaties zonder ondernemingsraad.

Raadplegen is meer dan een document ter inzage aanbieden. Organiseer een terugkerende dialoog, leg signalen en voorstellen vast en maak zichtbaar wat met de inbreng gebeurt. Locatiemanagers zijn belangrijk, maar vervangen niet de ervaringen van medewerkers op de groep.

03

Van instructie naar bronaanpak

Voorlichting over goed tillen is nuttig, maar lost een ongeschikte aankleedplek of structurele onderbezetting niet op. Kijk eerst of risico’s kunnen worden weggenomen of organisatorisch beperkt: passende inrichting, hulpmiddelen, taakroulatie, reële pauzes, voorspelbare roosters en voldoende herstel.

De Arbocatalogus Kinderopvang bevat erkende maatregelen en wordt tot april 2029 als referentiekader bij toezicht gebruikt. Afwijken kan, maar de gekozen oplossing moet minimaal hetzelfde beschermingsniveau bieden.

04

RI&E is een cyclus

Een RI&E veroudert wanneer locaties wijzigen, groepen anders worden samengesteld, werkprocessen veranderen of verzuimsignalen toenemen. Koppel het plan van aanpak daarom aan eigenaar, deadline en voortgang, en evalueer of een maatregel werkelijk effect heeft.

Gebruik verzuimdata, incidentmeldingen, medewerkerraadpleging en roosterpatronen als signalen. De cijfers verklaren niet vanzelf wat de oorzaak is, maar helpen wel bepalen waar verdiepend onderzoek nodig is.

Toepassen

Werkgeverscheck

Gebruik deze controlelijst als startpunt. De concrete situatie, cao-tekst en actuele wetgeving blijven bepalend.

  1. Breng fysieke, biologische en psychosociale risico’s per locatie en werksoort in kaart.
  2. Raadpleeg medewerkers actief over RI&E, plan van aanpak, BHV en voorlichting.
  3. Leg vast welke signalen zijn ontvangen en wat ermee gebeurt.
  4. Geef voorrang aan bron- en organisatiemaatregelen boven alleen individuele instructie.
  5. Gebruik de Arbocatalogus als sectorspecifiek referentiekader.
  6. Koppel iedere maatregel aan een eigenaar, deadline en evaluatiemoment.
  7. Actualiseer de RI&E bij relevante wijzigingen en beoordeel haar minimaal periodiek.

Bronverantwoording

Primaire en sectorale bronnen

Geraadpleegd op 10 augustus 2026. We volgen wijzigingen en actualiseren de publicatie wanneer de norm of bron verandert.