01

BKR is contextafhankelijk

De beroepskracht-kindratio bepaalt het minimumaantal pedagogisch medewerkers op basis van onder meer leeftijd en aantal aanwezige kinderen. In de dagopvang wordt de BKR per groep berekend. In de buitenschoolse opvang gebeurt dat per kindercentrum. Daardoor kan dezelfde personeelsbezetting op twee momenten een andere uitkomst hebben.

Gebruik voor de berekening de officiële rekentool en werk met actuele presentie. Een prognoserooster is nodig voor planning, maar de organisatie moet ook achteraf kunnen laten zien welke kinderen en beroepskrachten daadwerkelijk aanwezig waren.

02

Vaste gezichten zijn een afzonderlijke eis

In de dagopvang moet voor een kind minimaal één van de toegewezen vaste gezichten op de groep werken. Het maximaal aantal vaste gezichten hangt af van de leeftijd van het kind en het aantal beroepskrachten dat op de groep nodig is. Voor de bso geldt dit criterium niet.

Een rooster kan dus voldoen aan de BKR en toch niet aan het vaste-gezichtencriterium. Maak deze controle zichtbaar in de planningsroutine, vooral bij verlof, ziekte, locatieoverstijgende inzet en wijzigingen in stamgroepen.

03

De drie-uursregeling is begrensd

Dagopvang mag onder voorwaarden maximaal drie uur per dag afwijken van de BKR. Voor de bso geldt die ruimte alleen op dagen met hele-dagopvang, zoals vakantiedagen. Voor en na schooltijd en op vrije middagen kent de bso een afzonderlijke beperkte afwijkingsmogelijkheid.

Het pedagogisch beleidsplan moet uitleggen hoe de organisatie omgaat met inzet en afwijking. De planning moet aansluiten op die uitleg. Een generieke tekst zonder relatie met openingstijden, breng- en haalmomenten, pauzes en bezettingspatronen biedt weinig houvast voor medewerkers of toezichthouder.

04

Van noodrooster naar beslisprotocol

Ziekte op de ochtend zelf vraagt snelle keuzes. Leg daarom vooraf vast wie mag beslissen over samenvoegen, vervanging, afschalen of tijdelijke sluiting, welke gegevens worden gecontroleerd en wie ouders en medewerkers informeert.

Voorkom dat planners alleen op aantallen sturen. Een vervanger moet voor de concrete inzet kwalificeren, gekoppeld zijn in het PRK en passen binnen vaste-gezichten- en opleidingsregels. Leg ook vast wanneer de grens is bereikt en opvang niet verantwoord kan doorgaan.

Toepassen

Werkgeverscheck

Gebruik deze controlelijst als startpunt. De concrete situatie, cao-tekst en actuele wetgeving blijven bepalend.

  1. Bereken de BKR met actuele leeftijds- en aanwezigheidsgegevens op het juiste niveau.
  2. Controleer per dagopvanggroep of voor ieder kind een vast gezicht aanwezig is.
  3. Leg de geplande én werkelijke inzet van beroepskrachten en aanwezigheid van kinderen vast.
  4. Laat afwijkingsmomenten aansluiten op het pedagogisch beleidsplan en bewaak de maximale duur.
  5. Controleer bij vervanging ook kwalificatie, PRK-koppeling en eventuele opleidingsstatus.
  6. Maak beslisbevoegdheid en escalatie bij onderbezetting vooraf duidelijk.
  7. Evalueer terugkerende noodroosters als structureel capaciteitsrisico.

Bronverantwoording

Primaire en sectorale bronnen

Geraadpleegd op 10 augustus 2026. We volgen wijzigingen en actualiseren de publicatie wanneer de norm of bron verandert.